चर्चित टेलिभिजन कार्यक्रम ‘जातको प्रश्न’ को दोस्रो सिजन असोज २२ देखि प्रसारणमा आउँदैछ । जात सबैको साझा मुद्दा हुनुपर्छ र जातबारे सबै जातजातिले संवाद गर्नुपर्छ भन्ने भाष्यको निर्माण गर्न समता फाउन्डेशनले उक्त कार्यक्रम सुरु गरेको हो । कार्यक्रमको यो सिजनमा अभिनेताद्वय राजेश हमाल र दयाहाङ राई, मानवअधिकारकर्मी मोहना अन्सारी, गायक प्रकाश सपूत र सञ्चारकर्मी निश्मा ढुंगाना चौधरी सञ्चालकका रुपमा रहनेछन् । फाउण्डेसनले गरेको पत्रकार सम्मेलनमा सञ्चालकहरुले सुनाएको अनुभव हामीले यहाँ प्रस्तुत गरेका छौँ ।

………………………..

दयाहाङ राई, नायक

जातको आधारमा गरिने विभेद एउटा समुदाय वा जातको मात्रै चासोको विषय होइन । जब हाम्रो समाजमा जातकै आधारमा विभेद गरिन्छ भने त्यो हाम्रो समाजको ठूलो समस्या हो । यो अहिलेदेखि भइरहेको प्रक्रिया पनि होइन । यो लामो छ । मैले सानै उमेरदेखि यो विषयमा सून्दै भोग्दै गर्दै नै आएँ । मैले बारम्बार भन्दै आएको पनि छु । म चाँहि माइलो समुदाय हो भन्ने लाग्थ्यो । मेरो समाजका हुकाई पनि त्यसैगरी भयो । किनभने मभन्दा माथिल्लो जात छ, जसले मैले छोएको खाँदैन । र मभन्दा तल्लो एउटा जात छ, जसले छोएको मैले खानुहुदैन भन्ने समाजमै हुर्किएको मान्छे हुँ म । मैले पनि यसरी जातीय विभेद भोगेको छु । यो म लुकाउँदिन पनि ।

यो त परम्परागत हो । यो विस्तारै परिवर्तन हुदै जान्छ भन्ने हाम्रो सोच छ । तर, विस्तारै भनेको कहिले हो ? कति लामो समय हो ? कहिले हुन्छ त विभेदको अन्त्य ? यो कुराले चाँहि मलाई सधै छुन्छ । यो विषयमा लकडाउनका समयमा झन् धेरै घटनाहरु बाहिर आए । यी घटनाहरुले समाजमा यो समस्या कसरी जकडिएर रहेको छ भन्ने कुरालाई उजागर ग¥यो । अहिले अन्तरजातीय विवाहमा एकदमै ठूलो समस्या रहेछ । मैले त्यस्ता कथाहरु नै सुन्ने र अनुभुत गर्ने मौका पाएँ । जो भोगेर मैले उहाँहरुको कथा सुनेँ । यो त बास्तवमै जटिल कुरा रहेछ । यो विषयमा घरघरमा कुराकानी हुनुपर्छ । छलफल हुनुपर्छ । जातको आधारमा जुनसुकै विभेदहरु अन्त्य हुनुपर्छ । यो चासो सबैको हुनुपर्छ । किनभने हामीले समाजलाई स्वास्थ्य र संमृद्धि समाजको परिकल्पना गरेका छौँ, त्यसकालागि यो सबैको चासोको विषय हो भन्ने लाग्छ ।

तपाईको प्रतिक्रिया